တစ္ရက္ကုိ ေဒၚလာသုံးသိန္းေက်ာ္ ကုန္က်တဲ့ ဘန္ေကာက္ရပ္ဆုိင္းေရး ဆႏၵျပပဲြမ်ား စတင္လုိက္ခ်ိန္မွာ ထုိင္းနုိင္ငံရဲ့ ဒီမုိကေရစီကူးေျပာင္းေရးဟာ
မီးခုိးေရာက္ဇုန္ထဲမွာ ဆုံးဆုံးနစ္မြန္းေနျပီလုိ႔ ျပသလုိက္ျခင္းဲ ျဖစ္ပါတယ္။
ဂုိဏ္းဂဏစဲြၾကီးလြန္းျပီး အျပဳတ္တုိက္ခ်င္စိတ္ လြန္ကဲျခင္းေတြရဲ့ အက်ဳိးဆက္ရလာဒ္ အျဖစ္ ထုိင္းနုိင္ငံရဲ့ စံကုိက္ဒီမုိကေရစီအေရးက ေဝးသထက္ေဝးခဲ့ရျပီ ျဖစ္ပါတယ္။
ဒီေနရာမွာ စံကုိက္ဒီမုိကေရစီဆုိတာ ဘယ္လုိ မီးခုိးေရာင္ဇုန္ဆုိတာ ဘယ္လုိအေျခအေနကုိ သတ္မွတ္တာ စတဲ့အဓိပၸါယ္ေတြကုိ ဖြင့္ဆုိ ရွင္းလင္းဖုိ႔ လုိပါလိမ့္မယ္။
လက္ရွိထုိင္းနုိင္ငံ နစ္ဝင္ေနတဲ့ မီးခုိးေရာင္ဇုန္ဆုိတာ ဒီမုိကေရစီကူးေျပာင္းေရး ဆုိင္ရာ ပညာရွင္ ေသာမတ္ကရုိသား စတင္သုံးစဲြ ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
အာဏာရွင္နုိင္ငံလည္း မဟုတ္ ဒီမုိကေရစီကုိလည္း ဦးတည္သြားေနတာမဟုတ္တဲ့ နုိင္ငံေတြကုိဆုိလုိျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
မီခုိးေရာင္ဇုန္ထဲမွာ က်ေရာက္ေနဆဲ ထုိင္းတုိ႔ရဲ့ ျပႆနာကုိ အသာေမ့ထားျပီး
အိ္မ္ခ်င္းကပ္ရက္ ၂၀၁၀က အစျပဳခဲ့တဲ့ ျမန္မာ့ ဒီမုိကေရစီကူးေျပာင္းေရးကုိ ဆန္းစစ္ၾကည့္ရေအာင္။
ျမန္မာ့ဒီမုိကရက္တုိင္ေဇးရွင္း သုံးခါလည္စြန္းစြန္းမွာ ဘယ္ေလာက္အတုိင္းအတာ ခရီးေပါက္ခဲ့ျပီလဲ။ေနာက္ အလားအလာ ဘယ္လုိရွိမလဲ။
စံေတာ္ဝင္သတ္မွတ္ခ်က္ (7)ပါး
ျမန္မာ့ ဒီမုိကရက္တုိင္ေဇးရွင္းရဲ့ လားရားကုိ မမွန္းဆခင္မွာ ဒီမုိကေရစီရဲ့စံေတြက ဘာေတြလဲဆုိတာ အဓိပၸါယ္ ဖြင့္ဖုိ႔ လုိပါလိမ့္မယ္။
ဒီမုိကေရစီ ဂုရုၾကီး ေရာဘတ္ဒါးလ္က စံကုိက္ဒီမုိကေရစီဟုတ္မဟုတ္ကုိ သတ္မွတ္ခ်က္ (7)ခ်က္နဲ႔ အကဲျဖတ္ပါတယ္။
သူေျပာတဲ့ အခ်က္ေတြက
၁ ေရြးေကာက္တင္ေျမွာက္ခံရ သူေတြ ရွိမယ္။
၂ လြတ္လပ္တရားမ်ွတတဲ့ ေရြးေကာက္ပဲြ ျဖစ္ရမယ္။
၃ လူတုိင္းပါဝင္ မဲေပးခြင့္ရွိရမယ္။
၄ လူတုိင္းေရြးေကာက္တင္ေျမွာက္ ခံပုိင္ခြင့္ ရွိတယ္။
၅ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေဖာ္ျပေျပာဆုိနုိင္တယ္။
၆ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ရွိတယ္။
၇ လြတ္လပ္စြာ စီမံခန္႔ခဲြနုိင္တဲ့ အသင္းအပင္း အဖဲြ႔အစည္းေတြ ရွိတယ္။
ဒီစံေတာ္ဝင္ (7)ပါးနဲ႔ ခ်ိန္ထုိးၾကည့္တဲ့အခါ အေမရိကန္လုိ နုိင္ငံေတာင္ စံကုိက္ျဖစ္လာတာ နွစ္ေပါင္းတစ္ရာ မျပည့္ေသးဘူးဆုိတာ အံၾသဖြယ္ ေတြ႔ရွိရပါတယ္။
ဘာလုိ႔လဲဆုိေတာ့ အမ်ဳိးသမီးေတြမဲေပးခြင့္ 1919မွ႐ွိခဲ့ျပီး လူျဖဴလူမည္း ခဲြျခားမူ႔ကုိ တုိက္ဖ်က္နုိင္ခဲ့တာ နွစ္ေပါင္း 50ဝန္းက်င္ခဲ့ ရွိေသးလုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။
ဒီမုိကေရစီရဲ့မီးရူးတုိင္ၾကီး အေမရိကန္နုိင္ငံမွာေတာင္ စံကုိက္ျဖစ္ခဲ့တာ ရာစုနွစ္တစ္ခုစာ မျပည့္ခ်ိန္ေသးမွာ မေန႔ တစ္ေန႔ကမွ အစျပဳခဲ့တဲ့ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီ ကူးေျပာင္းေရး စံခ်ိန္မွီ ျဖစ္ေရးဟာ အခ်ိန္တုိ နွစ္အနည္းငယ္အတြင္း ဘယ္လုိပဲတြက္ခ်က္ၾကည့္ၾကည့္ ျဖစ္နုိင္ေခ် မရွိေသးတာကုိ လက္ခံဖုိ႔ လုိပါလိမ့္မယ္။
ဒီမုိကေရစီေရးမွာ သူမ်ားထက္ ေျခလွမ္းေပါင္းမ်ားစြာ ေနာက္က်ေနလုိ႔ သူတလွမ္း ကုိယ္ဆယ္လွမ္း ေလ်ွာက္လွမ္းလုိ႔ မရဘူးဆုိတာ သတိထားမိရပါ့မယ္။
PEOPLE POWER အလုပ္ျဖစ္မလား
ဒီမုိကေရစီမွာ လူထု ဆႏၵက အသက္ေသြးေၾကာဆုိေပမယ့္ စံကုိက္ဒီမုိကေရစီ ရရွိဖုိ႔ ၾကဳိးစားရာမွာ အခက္အခဲ အကန္႔အသတ္ေတြ ေျမာက္မ်ားစြာ ရွိပါတယ္။
ျမန္မာ့ ဒီမုိကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည့္ အေနနဲ႔ အေျခခံဥပေဒကုိ အျမန္ဆုံးျပင္ဆင္ျပီး စံကုိက္ဒီမုိကေရစီကုိ ကူးေျပာင္းဖုိ႔ လူထုေဟာေျပာပဲြေတြ ေျမျပန္႔ေတာင္တန္းေဒသေတြမွာ ဆက္တုိက္က်င္းပျပီး PEOPLE POWERနဲ႔ အရွိန္ျမွင့္ၾကဳိးပမ္း လာတာကုိ ခပ္စိတ္စိတ္ေတြ႔လာရပါတယ္။
ုေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ့ ဒီမုိကေရစီ အေရး ၾကဳိးပမ္းမူ႔အေပၚ အသိအမွတ္ျပဳ လက္ခံေပမယ့္ ပညာရွင္ေတြက ေရခံေျမခံ 5ရပ္ မရွိရင္ လူထုလႈပ္ရွားမူ႔ေတြကေန ပန္းတုိင္ကုိ ေရာက္ေအာင္ သြားနုိင္ဖုိ႔ ခက္ခဲတယ္လုိ႔ ဆုိၾကပါတယ္။
လူထုလႈပ္ရွားမူ႔ ေအာင္ျမင္မူ႔နဲ႔ အျပန္အလွန္ဆက္စပ္ မွီခုိေနတဲ့ ေရခံေျမခံေတြက
အရပ္ဘက္ အဖဲြ႔အစည္း အားေကာင္ျခင္း
ကုိယ့္ သေဘာကုိ ေဆာင္တဲ့နုိင္ငံေရး ေလာကရွိျခင္း
တရားဥပေဒစုိးမုိးမူ႔ ရွိျခင္း
ဒီမုိကေရစီအတြက္ အရံသင့္အသုံးျပဳနုိင္တဲ့ ျပည္သူ႔ဝန္ထမ္းစနစ္ရွိျခင္း
စီးပြားေရးအဖဲြ႔အစည္းေတြ အားေကာင္းမူ႔ ရွိျခင္းတုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။
ေရနစ္ရာ ဝါးကူထုိး ေပးထားခ်က္မ်ား
လူထုလႈပ္ရွားမူ႔နဲ႔ ဒီမုိကေရစီ ကူးေျပာင္းမူ႔ အဆက္အစပ္ ေရခံေျမခံ အားနည္းရတဲ့ အထဲ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီ အေရးအတြက္ ေပးထားခ်က္မွာလည္း ကမ႓ာအရွည္ၾကာဆုံး ျပည္တြင္းစစ္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမူ႔ ဒီမုိကေရစီမဟုတ္တဲ့ အင္အားၾကီးနုိင္ငံနဲ႔ နီးနီးကပ္ကပ္ရွိေနျပီး ဆုိးဝါးခ်ဳိ႕တဲ့လွပါတယ္။
အခုျဖစ္ေပၚေနတဲ့ အေျပာင္းအလဲေတြဆုိတာလည္း အင္စတီးက်ဴးရွင္းကေမးြဖြားလာတာ မဟုတ္ပဲ actor politicsလုိ႔ေခၚတဲ့ ဇတ္ေဆာင္ေတြက တဆင့္ စီးဆင္းလာျဖစ္ပါတယ္။
ေျမြပူရာကင္းေမွာင့္ဆုိ သလုိ ျမန္မာနုိင္ငံေရး ဦးေဆာင္ေနသူေတြဟာလည္း system ေျပာင္းသြားေရးထက္ powerအတြက္ အာရုံက်ေနျခင္းက ဒီမုိကေရစီ ကူးေျပာင္းေရးအတြက္ ဆုိးဝါးလွတဲ့ ထုိးနွက္ခ်က္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
ေသာမတ္ကရုိးသားရဲ့ စကားၾကီးသုံးခြန္း
ဒီမုိကေရစီေအာင္ျမင္စြာ ကူးေျပာင္းေရးအတြက္ ေပးထားခ်က္ မွာေရာ ဇာတ္ေဆာင္ေတြၾကားမွာပါ အားနည္းမူ႔ေတြ နဲ႔ လႈိင္းထန္ေလထန္ ခရီးနွင္ေနရတဲ့ ျမန္မာ့ ဒီမုိကေရစီေရးအတြက္ ေသာမတ္ကရုိးသားရဲ့ စကားၾကီးသုံးခြန္းက အိပ္ေဆာင္ဂါထာေတြ ျဖစ္လာနုိင္ပါတယ္။
ပထမဂါထာက အတုိက္အခံေတြ စည္လုံးညီညြတ္ေရး ျဖစ္ျပီး ဒုတိယဂါထာက အရင္ အခြင့္ထူးရ အာဏာရ ပုဂၢဳိလ္ေတြ နုိင္ငံေရးဘဝေသဆုံးသြားေလာက္ေအာ
ဒါေပမယ့္ ျမန္မာ့ ဒီမုိကေရစီအေရး ကံဆုိးမုိးေမွာင္က်ျခင္းလုိ ဆုိရမလားမသိ။
ျမန္မာ့နုိင္ငံေရး ပေလယာအားလုံး ကရုိသားရဲ့ ဂါထာသုံးပုဒ္စလုံးကု္ိ က်န္ေနရာေတြမွာသာ ကဲြကဲြျပားျပား ရွိလွေပမယ့္ ေရွာင္ၾကဥ္တဲ့ ေနရာမွာေတာ့ တကါညီလက္ညီ ရြက္ကုန္ဖြင့္ေနၾကတာကုိ ေတြ႔ေနရပါတယ္။
နိဂုံး
ဘယ္လုိပဲျဖစ္ျဖစ္ ေလာကနိယာမ တစ္ခု ရွိပါတယ္။
ေပးသေလာက္ ပဲ ျပန္ရမယ္။
အဲဒီနိယာအရ ျမန္မာ့နုိင္ငံေရး ပေလယာေတြ အားစုိက္သေလာက္ ေပးသေလာက္ပဲ ျမန္မာ႔ဒီမုိကေရစီ အေရး ဟာ ခရီးတြင္မွာပါ။
အဲဒီအတြက္ အခုလုိ တက္ကုန္ရြက္ကုန္ဖြင့္ေနၾကရင္ေတာ
ကုိးကား တင္ေမာင္ေဝ
Debates'on democratization— with Aung Phyo and 2 others.
By